Audiohistoria
 Archiwum Historii Mówionej
Świadkowie
Przedstawiamy osoby, które zechciały podzielić się z nami swoimi wspomnieniami. Z ich relacji wybraliśmy po kilka wyrazistych opowieści. Są trzy sposoby dotarcia do interesujących Państwa materiałów: wyszukiwanie poprzez indeks nazwisk, tematów i projektów. Relację każdej z prezentowanych tu osób staraliśmy się uzupełnić o zdjęcia oraz notę biograficzną. Mamy nadzieję, że zachęci to Państwa do odwiedzenia Czytelni Multimedialnej Domu Spotkań z Historią, w której można wysłuchać całych, często wielogodzinnych relacji dźwiękowych. Informację o całości zbiorów AHM znajdą Państwo w zakładce PRZESZUKAJ ZBIORY.
 
Nela Boratyn-Wilczyńska
Urodziła się 16 sierpnia 1914 roku. W wieku dziecięcym zamieszkała z rodzicami w Białymstoku. Mając 16 lat, zapisała się do Przysposobienia Wojskowego Kobiet. Cztery lata później ukończyła kurs instruktorski w Spale i sama zaczęła szkolić młodzież. Maturę zdała w Białymstoku, również tu podjęła pracę na poczcie. Kiedy wybuchła wojna, wstąpiła do Służby Zwycięstwu Polski.
W grudniu 1940 r. wyszła za mąż za Tadeusza Romana (żołnierza AK, został rozstrzelany przez Niemców w 1944 roku). W nocy z 26/27 kwietnia 1941 roku Nela Roman została aresztowana przez NKWD. Była brutalnie przesłuchiwana w Brześciu i Mińsku. Została skazana na 8 lat ciężkich robót. Przez Karabas (punkt rozdzielczy) została przetransportowana do łagru w Janarce w Kazachstanie, gdzie przeszła ciężką malarię. We wrześniu 1941 roku została wysłana do Guzaru, gdzie tworzyła się Armia Polska. Wraz z Armią Andersa trafiła do Teheranu, a potem do Palestyny i Egiptu, gdzie była oficerem oświatowym całego obozu. Po przejściu z Armią Andersa całego szlaku bojowego i zakończeniu wojny Nela Roman trafiła na emigrację do Anglii. Przez kilka lat pracowała jako krawcowa w królewskiej szwalni. W roku 1950 po raz drugi wyszła za mąż, za majora Władysława Boratyna, komendanta I Junackiej Szkoły Mechanicznej. Po pięciu latach mieszkania w Anglii, wraz z mężem wyjechała do Australii i tam osiedliła się na stałe. Działała społecznie także w organizacjach kombatanckich. Przez 14 lat pracowała jako wolontariuszka w szpitalu w Caulfield. Nela Boratyn zmarła 17 czerwca 2005 roku w Melbourne.
Projekt: Archiwum Wschodnie
Wywiad przeprowadził/a: Stanisław Sianko
Sygnatura nagrania: AW_I_0063
Miejsce nagrania: Góra Kalwaria (Polska)
Data nagrania: 09.1992
Czas nagrania: 01h 40min
Język nagrania: polski
Opis nagrania: Maszynopis. Informacja o relacji dostępna w Archiwum Ośrodka KARTA. Lata 1939-47. Wybuch II wojny światowej i nastroje społeczne w Białymstoku, okupacja sowiecka, działalność autorki w strukturach SZP, aresztowanie i pobyt w więzieniach, wywiezienie do łagru w Karabasie, zwolnienie na mocy układu Sikorski-Majski, wstąpienie autorki do armii Andersa.
 

© Copyright 2008 Audiohistoria - Archiwum Historii Mówionej